موانع کشت فراسرزمینی ایران و سهم برزیل

سید فخرالدین عامریان، رئیس اتاق مشترک و رئیس انجمن کشاورزی فراسرزمینی ایران با حضور در برنامه میز اقتصاد، ضمن تشریح وضعیت کشت فراسرزمینی اظهار کرد: سهمیه‌بندی واردات و محدودیت‌های قانونی مانع فعالیت کشاورزان و بازرگانان ایرانی در خارج از کشور شده و ایران تاکنون نتوانسته از ظرفیت کشاورزی فراسرزمینی برای تأمین امنیت غذایی بهره‌برداری کند.

وی افزود: ایران برای محصولاتی مانند ذرت، برنج، سویا و گندم نیازمند واردات است و این محصولات می‌توانند گزینه‌های اصلی کشاورزی فراسرزمینی باشند. درحالی‌که کشورهایی مانند عربستان، برزیل و ونزوئلا در این حوزه موفق عمل کرده‌اند، ایران تاکنون حمایت جدی از فعالان خود نداشته است.

عامریان با اشاره به مشکلات فعلی تصریح کرد: آیین‌نامه‌های ابلاغ شده در سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ که قرار بود کالاهای کشاورزی فراسرزمینی را مانند تولید داخل حمایت کنند، شامل بیمه کشاورزی و تخصیص سهمیه کود و اوره شوند، تاکنون عملی نشده‌اند.

رئیس اتاق بازرگانی ایران و برزیل سهمیه‌بندی واردات را بزرگ‌ترین مانع فعالان این حوزه دانست و افزود: حتی در صورت ارائه تسهیلات، مشکلات بانک مرکزی در تأمین ارز مانع فعالیت می‌شود.

وی همچنین با اشاره به اهداف برنامه هفتم توسعه گفت: ایران باید دو میلیون هکتار زمین کشاورزی فراسرزمینی در اختیار داشته باشد، اما تاکنون حتی یک هکتار زمین رسمی متعلق به جمهوری اسلامی وجود ندارد و تنها حدود ۶۰ هزار هکتار زمین در برزیل در اختیار شرکت‌های ایرانی است.

عامریان پیشنهاد کرد: از مجموع ۱۹ میلیون تن واردات کالاهای اساسی، حداقل یک میلیون تن به کشاورزان فراسرزمینی اختصاص یابد تا کالای تولیدی خود را حتی با قیمت پنج درصد کمتر وارد کشور کنند.

سهم کمتر از یک میلیون تنی کشت فراسرزمینی در تأمین کالای اساسی

رئیس اتاق بازرگانی ایران و برزیل در ادامه، تدوین نشدن و به تصویب نرسیدن دستورالعمل و شیوه‌نامه مشخص را از چالش‌های اصلی در کشاورزی فراسرزمینی دانست و افزود: نبود قوانین و مقررات مشخص و شفاف است که مسیر فعالیت‌ها را تعیین می‌کند؛ بنابراین لزوم حمایت از بخش خصوصی با توجه به ظرفیت‌های موجود، در انجام کشاورزی فراسرزمینی نقش مهمی دارد. حمایت‌های دولت باید به‌گونه‌ای باشد که بتواند ظرفیت‌ها و توانمندی‌های بخش خصوصی را در این حوزه، فعال‌تر و زمینه ورود و مشارکت بیشتر آن‌ها را فراهم آورد.

بر همین اساس، به‌منظور تشویق فعالان بخش خصوصی و ایجاد انگیزه برای توسعه کشاورزی فراسرزمینی، پیشنهاد شده است که حداقل ۵ درصد از تولیدات کشاورزی فراسرزمینی اجازه ورود به بازار داخلی را داشته باشند تا این محصولات به‌صورت رسمی و با حمایت قانونی عرضه شوند.

برنامه دولت برای اختصاص 300 هکتار زمین جهت کشت فراسرزمینی

عامریان در پایان خاطرنشان کرد: دولت برنامه جدی دارد تا از طریق صندوق توسعه ملی، حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ هکتار زمین به کشاورزان علاقه‌مند به حوزه فراسرزمینی اختصاص دهد. این اقدام می‌تواند نقطه عطف مهمی برای گسترش حضور ایران در بازار کشاورزی بین‌المللی و افزایش امنیت غذایی کشور باشد.