صنعت قند و شکر در دوراهی توسعه و محدودیت؛ چرا تولیدکنندگان قند به ثبات سیاستی نیاز دارند؟
عضو هیئتمدیره قند ورامین مطرح کرد
صنعت قند و شکر بهعنوان یکی از بخشهای مهم زنجیره تأمین غذایی کشور، در سالهای اخیر با چالشهایی همچون نوسان هزینههای تولید، تأمین مواد اولیه و تغییرات سیاستهای اقتصادی مواجه بوده است. در این میان، توسعه ظرفیتهای تولید، تقویت برندهای داخلی و ایجاد ثبات در فضای کسبوکار، از مهمترین الزامات پایداری این صنعت محسوب میشود.
شرکت تصفیهخانه قند ورامین با تمرکز بر حوزه بستهبندی قند و شکر و برخورداری از ظرفیتهای قابلتوجه تولیدی، یکی از مجموعههای فعال این صنعت به شمار میرود. مجتبی دلاوری، عضو هیئتمدیره این شرکت، در گفتوگو با «نگاشته» ضمن تشریح توانمندیهای قند ورامین، چالشهای تولید، موانع توسعه صادرات و ضرورت اصلاح سیاستهای اقتصادی در صنعت قند و شکر را نیز بررسی و واکاوی نمود.
به گفته دلاوری، شرکت تصفیهخانه قند ورامین بهعنوان یکی از مجموعههای فعال در صنعت قند و شکر کشور، امروز با تمرکز بر حوزه بستهبندی قند، شکر و محصولات مرتبط فعالیت میکند. این شرکت با برخورداری از ظرفیتهای قابلتوجه تولید و بستهبندی، تلاش کرده است جایگاه خود را در بازار داخلی تثبیت کند و همزمان با چالشهای موجود در زنجیره تأمین، تولید و صادرات این صنعت مواجه است.
عضو هیئتمدیره شرکت تصفیهخانه قند ورامین با تشریح ظرفیتهای این مجموعه اظهار کرد: شرکت قند ورامین در حال حاضر با ظرفیت روزانه ۱۲۰ تن شکر سفید بستهبندی، ۵۰ تن قند بستهبندی و ۱۰ تن سویا فعالیت میکند و ازجمله کارخانههایی است که از ظرفیت بالای بستهبندی در سطح کشور برخوردار است.
وی افزود: این شرکت در سالهای ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ نیز در حوزه واردات شکر خام فعال بوده و در این دوره حدود ۴۰۰ هزار تن شکر خام وارد کرده است که نشاندهنده نقش این مجموعه در زنجیره تأمین صنعت قند و شکر کشور است.
- شرکت تصفیهخانه قند ورامین با تمرکز بر تولید و بستهبندی قند، شکر و محصولات مرتبط در بازار داخلی فعالیت میکند.
- ظرفیت روزانه این مجموعه شامل ۱۲۰ تن شکر سفید بستهبندی، ۵۰ تن قند بستهبندی و ۱۰ تن سویا اعلام شده است.
- قند ورامین در سالهای ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ حدود ۴۰۰ هزار تن شکر خام وارد کرده است.
- کیفیت ثابت، بستهبندی مناسب، قیمت رقابتی، توزیع گسترده و اعتبار برند از عوامل اصلی موفقیت در بازار قند و شکر عنوان شدهاند.
- قیمت تمامشده بالا، مقررات صادراتی و ارزی، تحریمها، مشکلات پرداخت بینالمللی و ضعف شبکه توزیع خارجی، صادرات قند بستهبندی را محدود کردهاند.
- افزایش قیمت شکر، سلفون، کارتن، پلاستیک، انرژی، حملونقل و دستمزد، فشار قابلتوجهی بر واحدهای بستهبندی وارد کرده است.
- فعالیت واحدهای فاقد استاندارد و عرضه محصولات بیکیفیت با قیمت پایینتر، موجب شکلگیری رقابت نابرابر در بازار شده است.
- ثبات ارزی، تعرفه قابل پیشبینی، تأمین سرمایه در گردش، نوسازی خطوط و حمایت از چغندرکاران از مهمترین پیشنهادهای مطرحشده برای توسعه صنعت قند و شکر هستند.
کیفیت، بستهبندی و اعتبار برند؛ عوامل اصلی موفقیت در بازار قند و شکر
دلاوری با اشاره به افزایش تعداد برندهای فعال در بازار قند و شکر، مهمترین عوامل موفقیت در این صنعت را تشریح کرد و افزود: موفقیت یک محصول در بازار به عوامل متعددی وابسته است که مهمترین آنها شامل کیفیت ثابت محصول، بستهبندی مناسب، قیمت رقابتی، دسترسی و توزیع گسترده و اعتبار برند است.
وی ادامه داد: قند ورامین طی سالهای فعالیت خود تلاش کرده است تمامی این مؤلفهها را در مسیر توسعه برند موردتوجه قرار دهد و به همین دلیل امروز در صنعت قند و شکر کشور جزء سه برند اصلی بازار محسوب میشود.
چالشهای صادرات قند بستهبندی به بازارهای جهانی
عضو هیئتمدیره شرکت تصفیهخانه قند ورامین با اشاره به موضوع صادرات محصولات بستهبندیشده، مهمترین موانع توسعه صادرات در این بخش را برشمرد و اظهار کرد: قیمت تمامشده بالا و نوسانات آن، افزایش مقررات صادراتی و ارزی، تحریمها، مشکلات پرداختهای بینالمللی، ضعف برندینگ در بازارهای خارجی، الزامات استانداردی کشورهای مقصد و ضعف شبکه توزیع خارجی ازجمله مهمترین موانع توسعه صادرات قند بستهبندی به شمار میروند.
وی افزود: با توجه به اینکه استقبال قابلتوجهی از این محصول در بازارهای خارجی صورت نگرفته و با وجود چالشهای مذکور، تاکنون اقدام عملی گستردهای در زمینه صادرات این محصول انجام نشده است.
نوسان هزینههای تولید؛ مهمترین چالش صنعت بستهبندی قند و شکر
دلاوری با اشاره به شرایط فعلی تولیدکنندگان حوزه بستهبندی قند و شکر، افزایش و نوسان هزینههای تولید و تأمین مواد اولیه را از مهمترین چالشهای این صنعت برشمرد و تصریح کرد: مهمترین انتظار فعالان این حوزه از دولت، ایجاد ثبات در سیاستهای اقتصادی و حمایت از تولید رقابتی است؛ چراکه این دو عامل تأثیر مستقیمی بر توان برنامهریزی، سرمایهگذاری و رشد شرکتهای فعال در صنعت بستهبندی قند و شکر دارند.
وی ادامه داد: تغییرات قیمت شکر، سلفونهای بستهبندی، کارتن، پلاستیک و سایر ملزومات تولید، در کنار افزایش هزینههای انرژی، حملونقل و دستمزد، فشار قابلتوجهی بر واحدهای تولیدی وارد کرده است.
عضو هیئتمدیره شرکت تصفیهخانه قند ورامین همچنین یکی دیگر از چالشهای این صنعت را فعالیت برخی واحدهای فاقد استاندارد عنوان کرد که با عرضه محصولات بیکیفیت و قیمت پایینتر، موجب ایجاد رقابت نابرابر در بازار میشوند.
ضرورت اصلاح سیاستهای ارزی و تجاری برای افزایش رقابتپذیری صنعت قند و شکر
دلاوری با تأکید بر ضرورت ایجاد ثبات در فضای اقتصادی کشور، اصلاح سیاستهای ارزی، تجاری و تولیدی را یکی از الزامات افزایش رقابتپذیری صنعت قند و شکر دانست.
وی ضمن تشریح پیشنهادهای خود برای اصلاح ساختار این صنعت خاطرنشان کرد: ایجاد ثبات ارزی، واردات تضمینشده شکر خام برای کارخانههای دارای ظرفیت، تعیین تعرفه شناور و قابل پیشبینی برای شکر خام و سفید، قیمتگذاری مبتنی بر فرمول هزینه بهعلاوه سود متعارف، حمایت مستقیم از چغندرکاران به جای اعمال محدودیتهای مصنوعی برای واردات، تأمین سرمایه در گردش و نوسازی و افزایش بهرهوری کارخانهها، از مهمترین اقداماتی است که میتواند به بهبود شرایط این صنعت کمک کند. همچنین اجرای این اصلاحات میتواند زمینه افزایش ثبات تولید، تقویت توان رقابتی کارخانهها و توسعه پایدار صنعت قند و شکر کشور را فراهم کند.
