تغییر استاندارد سبوس‌گیری؛ آیا شرایط کارخانه‌ها دیده شده است؟
دبیر انجمن آردسازان خوزستان
تغییر استاندارد سبوس‌گیری آرد، در کنار افزایش هزینه‌های تولید، دشواری تأمین تجهیزات و ابهام در تأمین گندم، چالش‌های تازه‌ای پیش روی کارخانه‌های آردسازی قرار داده است. در همین زمینه، مهندس علیرضایی، دبیر انجمن آردسازان خوزستان، در گفت‌وگو با نگاشته، از پیامدهای استاندارد جدید و مهم‌ترین مطالبات این صنعت گفت.
رضا علیرضایی، دبیر انجمن آردسازان خوزستان، در گفت‌وگو با نگاشته، ضمن اشاره به ابلاغ اصلاحیه جدید استاندارد سبوس‌گیری آرد اظهار کرد: صنعت آرد همواره تابع بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های دولتی بوده، اما تعدد و گاه تناقض این دستورالعمل‌ها، فعالیت کارخانه‌ها را با چالش مواجه کرده است. به گفته وی، اجرای استانداردهای جدید باید با بررسی کارشناسی و در نظر گرفتن شرایط تولید و نیاز بازار همراه باشد.
تیره‌تر شدن آرد به معنای افت کیفیت نیست
علیرضایی با اشاره به تعیین سبوس‌گیری ۱۲ درصدی برای آرد سنگک و بربری و ۱۰ درصدی برای آرد تافتون و لواش افزود: در استان خوزستان، سهم تولید آرد لواش در مقایسه با برخی انواع دیگر آرد بیشتر است و تغییر درصد سبوس‌گیری می‌تواند بر ویژگی‌های ظاهری محصول اثر بگذارد. افزایش سبوس باقی‌مانده در آرد ممکن است رنگ آن را کمی تیره‌تر کند، اما این تغییر به‌تنهایی به معنای افت کیفیت یا خراب‌شدن آرد نیست. بااین‌حال، همین تغییرات نیز می‌تواند موجب طرح پرسش‌ها و انتقادهایی از سوی مصرف‌کنندگان شود.
آزادسازی آرد بدون فراهم‌کردن مقدمات اجرایی
دبیر انجمن آردسازان خوزستان، آزادسازی آرد را یکی از مطالبات مهم این صنعت دانست، اما تأکید کرد: اجرای چنین سیاستی باید با در نظر گرفتن شرایط واقعی تأمین گندم همراه باشد. به گفته وی، در شرایطی که فصل خرید گندم در استان به پایان رسیده و تأمین گندم از سایر مناطق نیز با محدودیت‌ها و هزینه‌های حمل‌ونقل روبه‌رو است، کارخانه‌ها برای خرید مواد اولیه با دشواری مواجه می‌شوند.
علیرضایی ادامه داد: نوسانات روزانه نرخ ارز، برآورد هزینه خرید و حمل گندم را دشوار کرده است. کارخانه‌ها نمی‌توانند بدون اطمینان از قیمت تمام‌شده و امکان تأمین پایدار مواد اولیه، برای خرید و انتقال گندم برنامه‌ریزی کنند؛ بنابراین، آزادسازی آرد بدون پیش‌بینی سازوکارهای اجرایی و تأمین مواد اولیه، می‌تواند مشکلات تازه‌ای برای کارخانه‌ها ایجاد کند.
افزایش استهلاک تجهیزات در سایه کمبود نقدینگی
این فعال حوزه غلات در بخش دیگری از این گفت‌وگو، افزایش نرخ ارز و دشواری تأمین تجهیزات و قطعات یدکی را از مشکلات جدی کارخانه‌های آردسازی عنوان کرد و گفت: تأمین قطعات موردنیاز و به‌روزرسانی تجهیزات بسیار دشوار شده است. برخی کارخانه‌ها ناچارند از تجهیزات قدیمی که پیش‌تر از چرخه بهره‌برداری خارج کرده بودند، دوباره استفاده کنند.
به گفته علیرضایی، کارخانه‌ها در گذشته بخشی از منابع خود را به خرید قطعات اصلی و مصرفی اختصاص می‌دادند، اما اکنون کمبود نقدینگی، امکان این کار را محدود کرده است. تداوم این شرایط، استهلاک تجهیزات را افزایش می‌دهد و در بلندمدت می‌تواند بر پایداری فعالیت کارخانه‌ها اثر بگذارد.
وی همچنین با اشاره به شیوه جبران بخشی از هزینه‌های صنعت آرد از طریق سبوس از سال ۱۳۹۲ گفت: ارزش مطالبات گذشته با توجه به تغییرات اقتصادی و افزایش هزینه‌ها کاهش یافته است و منابع موجود به‌سختی هزینه‌های جاری و دستمزد کارکنان را پوشش می‌دهد.
مطالبات آردسازان از دولت برای نیمه دوم سال
دبیر انجمن آردسازان خوزستان درباره نرخ خرید تضمینی گندم برای سال آینده نیز اظهار کرد: تعیین نرخ به‌تنهایی نمی‌تواند مشکلات تأمین گندم را برطرف کند؛ زیرا اختلاف قیمت خرید دولتی با بازار و مسائل مربوط به پرداخت مطالبات کشاورزان، بر تمایل آنان برای تحویل گندم به دولت اثر می‌گذارد. او با اشاره به شرایط متغیر بازار، تعیین نرخ معقول برای سال آینده را بدون ارزیابی دقیق وضعیت عرضه، هزینه‌ها و قیمت‌ها دشوار دانست.
وی در پایان با انتقاد از بی‌توجهی به مطالبات صنفی کارخانه‌های آردسازی گفت: این صنعت به تأمین قطعات، دسترسی به ارز و حمایت مؤثر دولت نیاز دارد، اما بسیاری از مکاتبات انجمن با دستگاه‌های دولتی بی‌پاسخ می‌ماند.
به گفته علیرضایی، درحالی‌که کارخانه‌های آردسازی در شرایط دشوار نیز برای جلوگیری از وقفه در تأمین آرد تلاش کرده‌اند، برخوردهای نظارتی و تهدید به ارجاع پرونده‌ها به تعزیرات، بدون توجه کافی به مشکلات عملیاتی و مالی این واحدها، نمی‌تواند راه‌حل مناسبی باشد.
او تأکید کرد: دولت باید به‌جای رهاکردن کارخانه‌ها در مواجهه با مشکلات، با گفت‌وگو، رسیدگی به مطالبات و فراهم‌کردن شرایط پایدار فعالیت، از این صنعت حمایت کند؛ زیرا تداوم مشکلات مالی و فرسودگی تجهیزات، توان تولیدی کارخانه‌های آردسازی را به‌تدریج تضعیف می‌کند.
