![](https://negashteh-magazine.com/wp-content/uploads/2022/09/آماراقتصادایران-780x470.jpg)
از همان روز اول، متولد کردن ارز ۴۲۰۰ تومانی کار بسیار غلطی بود. نرخ دلاری را که آقای جهانگیری تحت عنوان “ارز جهانگیری” ابداع و خلق کرد، عملی کاملاً غلط و ناپخته و بدون کارشناسی بود. این نرخ باعث شد که بخش اعظمی از ارز کشور در اختیار عدهای خاص بویژه دوستان دولت دوازدهم قرار بگیرد. در همان مقطع از زمان بیش از ۱۲ میلیارد دلار ارز 4200 تومانی بجای اینکه صرف ورود کالاهای اساسی به این کشور بشود در اختیار یک سری افراد دوست و رفیق و باندهای نزدیک به دولت روحانی قرار گرفت و این باعث شد که کالاهایی مثل موبایل و یک سری کالاهای لوکس و تجملاتی وارد کشورمان بشود و هرگز این ارزها هم به بانک مرکزی برنگردد.
به گونهای که بعضی ها از همین گذر و از بابت “ارزهای جهانگیری” هزاران هزار میلیارد سود نصیبشان شود. این بخش اول ظهور ارز 4200 تومانی بود که بطور کامل اشتباه و خائنانه بود. بعد آمدند و گفتند که از این پس میخواهیم ارز ۴۲۰۰ را فقط برای ورود کالاهای اساسی تخصیص دهیم و می خواهیم برای نیازهای اساسی مردم از این ارز استفاده کنیم که تا الان هم علی الظاهر همین روند ادامه دارد و بحث ارز 4200 تومانی برای واردات کالاهای اساسی مطرح است.
ارز چند نرخی = فساد
دکتر سبزعلی پور، رئیس مرکز تجارت جهانی ایران در گفتوگو اختصاصی با نگاشته ضمن بیان مقدمه فوق اظهار کرد: اولاً در کشوری که ارز چند نرخی وجود داشته باشد اقتصاد آن کشور هرگز درست نمیشود. چند نرخی بودن ارز یعنی فساد!! ارز چند نرخی یعنی ایجاد رانت برای یک عده خاص. اگر کسی حتی محق استفاده از ارز 4200 تومانی هم باشد و باید از این ارز برای واردات کالای اساسی استفاده کند ولیکن بدلیل نداشتن پارتی و روابط، به او ارز 4200 تومانی نمیدهند و برعکس به او ارز نیمایی و مثلاً دلار ۸ هزار تومانی تخصیص میدهند!! در نتیجه، تعدد قیمت ارز باعث فساد و رانت میشود و همین چند نرخی بودن ارز، اجازه نمیدهد حتی خارجی ها هم برای سرمایه گذاری به سمت ایران نزدیک بشوند.
چرا در دولت روحانی هیچکس پاسخگوی بخور بخورها نبود؟
وی در خصوص پیامدهای مثبت و منفی حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی اظهار کرد: ارز 4200 تومانی فاصله طبقاتی بالایی رو در جامعه پدید آورد و در بدو ایجاد این نرخ توسط آقای جهانگیری، ارقام میلیاردی زیادی برای ورود کالاهای غیر اساسی در اختیار عده ای خاص قرار گرفت.
ضمن اینکه این ارزها هیچگاه به بانک مرکزی هم باز نگشت و سودهای کلانی را نصیب یک عده خاص کرد، که متاسفانه هیچکس نیز در دولت روحانی پاسخگوی این بخور بخورها نبود و دولت هم از هیچ یک از این افراد شکایت نکرد.
حال آنکه کسانی هستند که 100 هزار دلار ارز از بانک مرکزی خریده و ریال آن را هم پرداخته اند اما بر سر مابه التفاوت نرخ ارز، با شکایت بانک مرکزی تحت تعقیب قرار گرفته و دائم در دادسراها به سر می برند و حتی به زندان نیز افتاده اند!!
آفات حذف یک باره ارز 4200 تومانی
پس وجود چند نرخ برای دلار اصلاً درست نیست و موجب نابودی اقتصاد میشود از همین رو کشور باید به سمت ثبات نرخ ارز حرکت کند و حذف ارز 4200 تومانی هم ضروری میباشد اما چگونگی حذف این ارز مهم است، پس تاکید میکنم که حذف یکباره این ارز نیز بسیار غلط و مخرب میباشد چرا که مردم تصور میکنند تمامی کالاهای اساسی با ارز 4200 تومانی به دستشان میرسد و در این میان وقتی گفته شود که از این به بعد قرار است که کالای اساسی با ارزی بالاتر و گرانتر وارد کشور شوند، از نظر روانی و سوء استفاده عده ای معدود سایر کالاها هم شدیداً افزایش قیمت پیدا میکند.
در این راستا احتمال شوک قیمتی مجدد به بازار زیاد است و از دیگر سو تورمی وحشتناک در جامعه پدید می آید که این امر موجب تحمیل شدن مشکلات بسیاری به مردم و کوچک تر شدن سفره آنان میشود!!
در این ارتباط باید خاطرنشان کنم که جمع کثیری از مردم زیر خط فقر قرار می گیرند؛ مگر اینکه این ارز آرام آرام از دستور کار خارج شود؛ مثلا بخشی از کالاها را از شمول این ارز خارج کنند تا آهسته آهسته حذف این ارز اتفاق بیافتد و به جامعه و بازار هم چندان شوک منفی وارد نشود.
در مقابل ارزی با قیمت بالاتر باید متولد شود و جایگزین ارز 4200 تومانی گردد. لذا احتمالا ارزی به جای ارز نیمایی با حدود قیمتی 10 تا 15 هزار تومان متولد خواهد شد.
یارانه نقدی یا اعتباری به مردم، نوعی گداپروری است
وی در پاسخ به این سوال که آیا وعده یارانه در قالب کارتهای اعتباری میتواند جبران کننده حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی باشد، گفت: درخواست حذف ارز 4200 تومانی به این دلیل است که جلوی رانت خواری ها و سوء استفادۀ عدهای خاص و از ما بهتران از این ارز و به جیب زدن هزاران میلیارد پول مفت و بادآورده گرفته شود، اما دولت باید در کنار حذف این ارز و ورود کالاهای اساسی از خارج با ارزهای گرانتر، فکری هم به حال مردم بکند.
دادن پول نقد و یا کارتهای اعتباری تحت عنوان یارانه و کمکهای نقدی یا اعتباری به مردم، راهکار درست و عاقلانه ای نیست و به اعتقاد اینجانب دادن یارانه نقدی یا اعتباری به مردم، نوعی گداپروری محسوب میشود. سالهاست که دولتها همچنان در بحث پرداخت یارانه 45000 تومانی به مردم دچار مشکل هستند و سر هر ماه برای واریز یارانه نقدی عزا میگیرند، زیرا دولت در تأمین پول یارانه ها مشکل دارد و بعضاً اقدام به چاپ پول بدون پشتوانه میکند که ورود این مقدار پول در هر ماه به جامعه نه تنها میزان نقدینگی کشور را افزایش میدهد بلکه موجب افزایش تورم نیز میشود، پس دولتها سالهاست که در صدد حذف یارانه نقدی هستند که از پس آن برنمی آیند.
آیا دولت از پس پرداخت یارانه جدید برمی آید؟
حال با این وجود چطور انتظار داریم که دولت یارانه دیگری بر یارانه قبلی اضافه و خود را درگیر مشکلات جدیدتری بکند؟ نهایتاً دولت باید ارز 4200 تومانی را گام به گام حذف کند و بجای این ارز، ارز جدیدی را با نرخی مشخص و بالاتر تعین نماید تا هم بسمت ثبات نرخ ارز و امنیت اقتصادی قدم برداشته شود و هم کالاهای اساسی و غیره با آن ارز وارد کشور گردد و در این راستا دولت بجای گداپروری و دادن یارانه جدیدی به مردم، به کالاهای اساسی وارد شده سوبسید بدهد و در نتیجه کالاهای اساسی را با قیمتی ارزان بدست مردم برساند. پس به اعتقاد بنده دادن یارانه نقدی یا اعتباری به هر شکل به مردم غلط و اعطای سوبسید با کالاهای اساسی راهکار منطقی و صحیحی میباشد.
علت تناقض گویی های دولت و مجلس در خصوص حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی
وی درباره علت تناقض گویی های دولت و مجلس در خصوص حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی اظهار کرد: متأسفانه در خصوص برخی موارد به ویژه در ارتباط با حذف ارز 4200 تومانی ناهماهنگی و اختلاف نظرهای قابل تأملی بین دولت و مجلس و برخی دیگر از نهادها وجود دارد که اگر این ناهماهنگی و اختلافات را دقیق واکاوی کنیم به این نتیجه میرسیم که غالب مسئولین و همچنین نمایندگان محترم مجلس نظرات و پیشنهادات کارشناسی شده ای را در خصوص طرحها و لوایح و رفع مشکلات موجود کشور ارائه نمیدهند.
در ارتباط با حذف ارز 4200 تومانی جمعی از مسئولین حذف یکباره و یک شبۀ آن را برای همیشه پیشنهاد میدهند و عده ای دیگر با حذف آن کلاً مخالف هستند و برخی دیگر بدون مطالعه، نرخ دلار 18000 تومانی را بجای ارز 4200 تومانی مطرح میکنند و عده ای دیگر هم زمان را برای حذف مناسب نمیدانند و درخواست حذف ارز 4200 تومانی را در آینده پیشنهاد میکنند!!
بيشترين زیان ناشی از حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی متحمل چه کسانی می شود؟
ارز 4200 تومانی از طرف “دولت روحانی” و با فرماندهی جهانگیری معاون اول سابق مثلاً برای راحتی مردم و ارزانی کالاهای اساسی و مصرفی بوجود آمد و قرار شد تا با نرخ 4200 تومانی، فشار گرانی از روی دوش مردم برداشته شود اما در کمال تأسف ارز جهانگیری از خزانه بانک مرکزی یکسره در اختیار دوستان دولت سابق و نورچشمی های خودشان قرار گرفت و در بسیاری از موارد بجای واردات کالاهای اساسی، صرف واردات کالاهای غیراساسی و لوکس شد و جیب عدهای را پر کرد.
طبق گزارشهای اعلام شده که بیش از ۱۲ میلیارد دلار از ارزهای دولتی به کشور بازنگشت و در ماجرای اختصاص ارز ۴۲۰۰ تومانی، “منافع شخصی” جایگزین “منافع ملی” شد.
بقول معروف ارز 4200 تومانی به نام مردم بوجود آمد اما به کام دوستان دولت سابق و نورچشمی تمام شد!! درکل اگر ارز 4200 تومانی بدون برنامه و به یکباره حذف شود، بطور قطع تأثیر بسیار وحشتناکی بر بازار میگذارد و نه تنها کالاهای اساسی با ارزی گرانتر به دست مردم میرسد بلکه حذف این نرخ موجب افزایش بالای نرخ ارز در بازار آزاد میشود و در نتیجه تورم سنگینی بر کشور تحمیل و سایر کالاها و خدمات نیز گران و با نرخ بالایی به دست مردم میرسد!!
تبدیل ایران به مدینه فاضله، آرزویی ممکن اما دور
وی در پایان خاطرنشان کرد: با توجه به بهرهمندی ایران از منابع طبیعی فراوان، در صورت مدیریت صحیح میتوان “ایران” را به مدینه فاضله تبدیل کرد. اما با این وجود شاهد مشکلات زیادی هستیم؛ چرا که آب از جای دیگر خراب و گل آلود است.
لذا با عنایت به اینکه بالاخره دیر یا زود ارز ۴۲۰۰ تومانی حذف خواهد شد، مجدداً برای چندمین بار تأکید میکنم که دولت و مجلس باید سیاست صحیحی را اعمال کنند تا نرخ 4200 تومانی قدم به قدم و مرحله به مرحله حذف شود تا موجب افزایش وحشتناک نرخ ارز در بازار آزاد نشود و گرانی سنگینی را به مردم تحمیل ننماید. همچنین دولت سیزدهم میتواند از پس این مشکل برآید و این معضل چند ساله را با آرامش پشت سر بگذارد اما اگر برنامه ریزی دولت و مجلس صحیح نباشد، متأسفانه باید منتظر بحران جدیدی باشیم!